Als je solliciteert op een leidinggevende functie of een lead positie, zul je vaak de gevraagde competentie coachen tegenkomen. Maar ook in andere banen wordt coaching steeds belangrijker als vaardigheid. Lees wat de competentie coachen betekent en hoe je aantoont dat jij dit onder de knie hebt.
Inhoudsopgave
Wat betekent coachen?
Coachen kan worden gedefinieerd als een gestructureerd en doelgericht proces waarbij de coach de gecoachte op interactieve wijze aanzet tot effectief gedrag door bewustwording en persoonlijke groei, het vergroten van zelfvertrouwen en het exploreren, ontwikkelen en toepassen van eigen mogelijkheden. Coach en coachee nemen hierbij elk hun verantwoordelijkheid voor het proces.
Interessant is de historische achtergrond van het woord ‘coachen’, dat oorspronkelijk verwijst naar het vervoeren van een persoon van de ene naar de andere plaats, en later gebruikt werd aan universiteiten om een privéleraar aan te duiden die studenten voorbereidde op examens.
In een coachtraject worden doelen vooraf bepaald en soms vastgelegd in een overeenkomst, maar deze kunnen gaandeweg veranderen als de hulpvraag of het doel in het begin niet helemaal duidelijk is. Coaching is niet hetzelfde als therapie, waarbij de focus ligt op het behandelen van psychische problemen, noch is het adviseren of mentoraat; het is eerder een proces van begeleiding en ondersteuning bij persoonlijke ontwikkeling en het bereiken van specifieke doelen.
Wanneer zoeken we coaching?
Coaching is een vorm van professionele begeleiding die kan helpen om jezelf verder te ontwikkelen, op het werk of op persoonlijk gebied. Met de volgende onderwerpen gaan we het vaakst naar een coach:
- Stress en burn-outklachten verminderen (30%)
- Passend werk vinden (30%)
- Werk-privébalans herstellen (24%)
- Beter grenzen stellen of assertiever worden (20%)
- Milder worden naar jezelf of anderen (18%)
Waarom de competentie coachen?
De wetenschappelijke onderbouwing van de effectiviteit van coaching is in recente jaren steeds sterker geworden. Studies hebben uitgewezen dat coaching een positieve invloed heeft op diverse aspecten van zowel persoonlijk als professioneel leven.
Enkele belangrijke bevindingen:
- Algemene effectiviteit van coaching. Uit onderzoek blijkt dat coaching positieve effecten heeft op prestaties, vaardigheden, coping-mechanismen, welbevinden en zelfregulatie van individuen. Dit is vooral relevant op de werkvloer, waar coaching bijdraagt aan betere prestaties en een grotere betrokkenheid van medewerkers.
- Specifieke voordelen van coaching. Coaching helpt individuen bij het verbeteren van hun welzijn, werkhouding, en weerbaarheid. Dit wordt ondersteund door studies, waaronder een overzichtsstudie van de Universiteit van Amsterdam, die aantonen dat gecoachte personen licht positieve verbeteringen ervaren in deze gebieden.
- Wandelcoaching. Een bijzondere vorm van coaching is wandelcoaching, die volgens onderzoek van omgevingspsycholoog Agnes van den Berg, effectief is in het verminderen van burn-out, stress en concentratieproblemen. Dit type coaching combineert de voordelen van fysieke activiteit en buiten zijn met het coachingsproces, wat leidt tot verbeterde mentale gezondheid en welzijn.
- Werk-privé balans en burn-out preventie. Studies suggereren dat coaching ook bijdraagt aan het verbeteren van de werk-privé balans en het voorkomen van burn-out. Deze aspecten zijn vooral relevant in het huidige werkklimaat, waar de grenzen tussen werk en privéleven vaak vervagen.
- Ondersteuning bij gedragsverandering. Coaching wordt ook gebruikt als een middel voor gedragsverandering. Het helpt individuen om assertiever te worden, perfectionisme te verminderen of uitstelgedrag aan te pakken. Dit is van belang voor persoonlijke ontwikkeling en professionele groei.
Deze bevindingen benadrukken de veelzijdigheid en effectiviteit van coaching als een hulpmiddel voor persoonlijke en professionele ontwikkeling. Door coaching te integreren in persoonlijke ontwikkelingsplannen of organisatiestrategieën, kun je aanzienlijke voordelen behalen in termen van prestaties, welzijn en algemene tevredenheid.
Ontwikkelen van de vaardigheid coaching
Het ontwikkelen van de vaardigheid van coaching kan een verrijkende ervaring zijn, zowel voor persoonlijke als professionele groei. Hier zijn enkele stappen die je kunt nemen om deze vaardigheid te ontwikkelen.
- Onderwijs en training. Overweeg een formele coachopleiding of -cursus te volgen. Dit kan een opleiding zijn die geaccrediteerd is door professionele coachingorganisaties zoals de International Coach Federation (ICF). Deze cursussen bieden een gestructureerde aanpak voor het leren van de basisprincipes van coaching, verschillende coachingstechnieken en ethische normen in coaching.
- Leer van bestaande coaches. Zoek naar mentorschap of supervisie van ervaren coaches. Dit kan je helpen om praktische inzichten en feedback te krijgen over je coachingstechnieken. Observatie van sessies door ervaren coaches en het bespreken van casestudy’s kunnen ook waardevol zijn.
- Praktijkervaring opdoen. Begin met het coachen van anderen, zelfs als je dit in eerste instantie op een vrijwillige of informele basis doet. Praktijkervaring is essentieel om je vaardigheden te verfijnen en zelfvertrouwen op te bouwen.
- Zelfreflectie en zelfbewustzijn. Ontwikkel je zelfbewustzijn en het vermogen tot zelfreflectie. Een goede coach is zich bewust van eigen vooroordelen, sterke punten en zwakke punten. Reflecteren op je eigen ervaringen en reacties in coachingsessies is cruciaal.
- Feedback verzamelen en toepassen. Vraag regelmatig feedback aan je coachees en gebruik deze om je aanpak te verbeteren. Sta open voor constructieve kritiek en wees bereid om je methoden aan te passen op basis van wat je leert.
- Blijf bijleren. De coachingwereld evolueert voortdurend. Blijf op de hoogte van de nieuwste trends, technieken en onderzoeken in coaching. Dit kan door het lezen van relevante literatuur, het bijwonen van workshops en conferenties, en lidmaatschap van professionele coachingorganisaties.
- Ontwikkel een specialisatie. Overweeg je te specialiseren in een bepaald type coaching, zoals loopbaancoaching, levenscoaching of bedrijfscoaching. Dit kan helpen om je vaardigheden te verdiepen en je te onderscheiden in een specifiek nichegebied.
- Ethiek en professionaliteit. Zorg ervoor dat je handelt volgens hoge ethische normen en professionaliteit. Dit omvat het respecteren van de vertrouwelijkheid van je coachees, het stellen van duidelijke grenzen, en het erkennen van de grenzen van je eigen deskundigheid.
Door deze stappen te volgen, kun je de vaardigheden en kennis ontwikkelen die nodig zijn om een effectieve coach te worden. Vergeet niet dat coaching zowel empathie en geduld als kennis vereist.
Voorbeelden van coachen op het werk
Je kunt ervaring hebben als coach, maar ook op andere manieren kun je aan coaching doen.
Denk aan:
- Gaat de dialoog aan om oplossingen te zoeken
- Voelt het aan als iemand niet lekker in zijn vel zit en kan goed omgaan met emoties van anderen
- Weet te relativeren en heeft een positieve instelling
- Kan anderen motiveren en helpen om te zoeken naar een oplossing
- Neemt de tijd om naar anderen te luisteren
- Kent verschillende methoden om gesprekken te voeren
Beschrijf ook concrete situaties waarin jij coachend te werk ging:
- Je treedt op als een mentor voor collega’s die het vak van jou kunnen leren. Noem voorbeelden van collega’s die je hebt geholpen.
- Je hebt een collega ondersteund in een moeilijke periode. Maak duidelijk welke (gespreks)methode je hebt gebruikt om diegene te helpen.
- Als leidinggevende had je iemand in je team die moeilijk te motiveren was. Dit is jou uiteindelijk toch gelukt. Vertel hoe je dat hebt aangepakt.
Gerelateerd
Beste video’s over coaching
Bekijk onderstaande video over hoe je het beste een team kunt coachen.
Simon Sinek geeft een praktische feedback methodiek met een ‘growth mindset’.
Beste boeken over coachen
Wil je meer lezen over de competentie coachen? Bekijk dan onderstaande boeken.
