Sommige mensen stralen van nature gezag uit. Hoe kun je ervoor zorgen dat je zelf meer natuurlijk overwicht krijgt? Er spelen veel dingen mee bij overwicht, waaronder je positie en je uitstraling. In dit artikel lees je alles over natuurlijk overwicht, hoe het werkt en hoe jij het je eigen kunt maken.
Inhoudsopgave
Wat is overwicht?
De betekenis van overwicht is macht of aanzien. Als je overwicht hebt, ben je in de positie dat je andere mensen naar je luisteren. Ze willen weten wat je te zeggen hebt en volgen je aanwijzingen op.
Het woord komt letterlijk van groter en sterker zijn dan iemand anders, bijvoorbeeld in een sportwedstrijd. Je mening kan ook meer gewicht hebben in een discussie: dan heb je sociaal overwicht.
Iemand met overwicht is de leider of adviseur van een groep, vaak zelfs beide.
Wanneer heb je natuurlijk overwicht?
Mensen met natuurlijk overwicht hebben van nature een indrukwekkende houding uitstraling. Andere mensen willen daardoor graag naar hen luisteren. Ze accepteren dat diegene de leiding neemt.
Overwicht hebben is:
- Mensen aansturen en opdrachten geven
- Beslissingen maken voor de groep
- De ruimte krijgen om je mening te geven
- Advies geven vanuit je expertise
Je hoeft niet in een leidinggevende functie te zitten om deze bevoegdheden te krijgen. Met natuurlijk overwicht accepteren mensen dat je bovenstaande dingen doet, zelfs als je volgens de regels niet de leider bent.
Ook in vriendengroepen heeft er altijd iemand het natuurlijk overwicht.
Op de werkvloer zijn er soms collega’s met meer overwicht dan de echte manager. We noemen natuurlijk overwicht daarom ook wel informeel gezag.
Voorbeelden van overwicht hebben
Natuurlijk gezag hebben is dus iets wat bij bepaalde persoonlijkheden past. Overwicht in de zin van macht is ook iets dat bepaalde beroepen vanuit hun positie hebben. Hoe ziet overwicht hebben er in de praktijk uit?
| Beroep | Voorbeeld van overwicht |
| Manager | Als leidinggevende kun je mensen aansturen, taken geven en heb je het laatste woord over beslissingen. Je ondergeschikten moeten naar je luisteren, omdat ze anders hun baan niet kunnen doen. |
| Politieagent | Een agent heeft de bevoegdheid om sancties op te leggen aan anderen en om de macht in een situatie te pakken. |
| Docent | Een docent kan opdrachten geven en straffen uitdelen als men zich niet gedraagt. Een docent met overwicht krijgt de klas stil en zorgt ervoor dat ze hun taken op tijd doen, zonder te autoritair te worden. |
| Kinderopvang | Ook op de kinderopvang moet je de groep zich laten gedragen en zorgen dat ze naar je luisteren. Bij kleine kinderen moet je op een zachte manier macht uitoefenen door middel van didactische vaardigheden. |
| Arts | Een arts kan vanuit expertise beslissingen maken voor de patiënt, die dat ook accepteert. |
In verschillende beroepen kan het dus anders werken. Soms moet je autoritair optreden en soms moet je mensen naar je toe trekken om overwicht te krijgen.
Wat is het verschil tussen overwicht en autoriteit hebben?
Autoriteit en overwicht zijn allebei synoniemen van gezag. Toch werkt autoriteit hebben net iets anders.
Je kunt autoriteit hebben volgens de regels, oftewel formeel gezag. Je hebt de bevoegdheid om anderen aan te sturen en om beslissingen te maken, omdat dat je functie is. Dat kan ook als je geen natuurlijk overwicht hebt, want het is niet nodig dat anderen jouw autoriteit accepteren om toch de macht in handen te hebben.
Het is wel lastig om een autoritaire functie uit te oefenen zonder natuurlijk overwicht. De kans is groot dat ze dan toch niet naar je luisteren of je gezag proberen te ondermijnen. Denk aan een klas die niet luistert naar de docent of een arrestant die een agent probeert te intimideren.
Natuurlijk overwicht uitstralen
Je kent vast wel mensen die natuurlijk overwicht hebben. Dit zijn de mensen waar je naar luistert als ze praten en waarvan je aanneemt dat ze wel gelijk zullen hebben.
Maar wat doen ze dan precies? Dit zijn verschillende factoren die bijdragen aan natuurlijk overwicht:
- Charisma
- Expertise
- Autoriteit
- Zelfverzekerdheid
- Lichaamshouding
- Stemgebruik
- Manier van praten
Van de bovenstaande factoren zijn expertise, zelfvertrouwen en uitstraling dingen die je kunt ontwikkelen.
Autoriteit en charisma zijn moeilijk te leren als je het niet van nature hebt.
Vaak komen ze wel vanzelf als je werkt aan je zelfvertrouwen en je sociale vaardigheden.
Hoe krijg je meer natuurlijk overwicht? 7 tips
Je hebt een gezaghebbende functie, maar mensen luisteren niet naar je. Of je wil gewoon vaker gehoord worden als je iets in te brengen hebt. Meer overwicht uitstralen kan voor iedereen van pas komen. Maar hoe pak je dat aan?
Dit zijn onze 7 tips om overwicht te tonen:
1. Lichaamstaal
Uitstraling is heel belangrijk. Uit onderzoek blijkt non-verbale communicatie belangrijker is dan wat je zegt.
Werk dus ten eerste aan je lichaamstaal om de juiste indruk te maken.
2. Niet laten intimideren
Mensen met overwicht zijn niet bang voor conflict, omdat ze niet bang zijn om te verliezen.
Laat dus niet zien dat je je ondergeschikt voelt. Hoe zekerder je bent van je recht om te spreken, hoe natuurlijker je overkomt.
3. Aandacht opeisen
Een bekende truc om meer overwicht te creëren is om pas te praten als je alle aandacht hebt.
Als je een presentatie geeft, vraag dan niet of mensen alsjeblieft stil willen zijn, maar wacht gewoon.
Tijdens een vergadering of discussie kun je ook zorgen dat je altijd als eerste of als laatste spreekt.
4. Expertise tonen
Laat zien waar je goed in bent en profileer jezelf als iemand die weet waar je over praat.
Dan accepteren mensen je inbreng en zullen jouw adviezen opvolgen.
5. Wees openlijk ambitieus
Mensen willen iemand volgen die positief en ambitieus is.
Benoem je ambities dus hardop.
Je moet ook draagvlak creëren voor je ideeën, zodat mensen je volgen.
6. Humor
Grappen maken is een goede sociale strategie om meer overhand te krijgen.
Natuurlijk is niet iedereen van nature grappig, dus je moet dit vooral niet forceren.
Heb jij een beter gevoel voor humor dan je op je werk laat zien?
Probeer dan eens een grapje erin te gooien, met de juiste timing natuurlijk.
7. Niet dominant worden
Als je bewust probeert om meer overwicht te krijgen, is de valkuil om te dominant te worden.
Dat werkt averechts, want mensen voelen onbewust aan dat dit voortkomt uit onzekerheid.
Zeker als je plotseling te “bazig” gaat doen, valt het op een negatieve manier op.
