Je dag begint goed. Je maakt koffie, opent je laptop… en doet eerst even iets kleins. Nog even je inbox bijwerken, snel een paar mails beantwoorden, dat ene artikel lezen. Voor je het weet is het middag en ben je nog niet begonnen aan datgene wat je echt moest doen. Herkenbaar? Dan ben je niet de enige. Uitstelgedrag is een van de grootste tijdvreters op het werk. Het zorgt voor stress, schuldgevoel en het vervelende gevoel dat je steeds achter de feiten aanloopt. In dit artikel lees je waar het vandaan komt, hoe het je werk beïnvloedt en hoe je het kunt stoppen.
Inhoudsopgave
Wat is uitstelgedrag?
Uitstelgedrag (ook wel procrastinatie genoemd) is het bewust uitstellen van taken waarvan je weet dat ze belangrijk zijn. Het gaat dus niet om even pauze nemen, maar om blijven uitstellen terwijl je eigenlijk weet dat je aan de slag moet.
Voorbeelden uit de praktijk:
- Je schuift het schrijven van een rapport steeds voor je uit
- Je weet dat je een lastig telefoontje moet plegen, maar doet eerst ‘kleine dingen’
- Je blijft eindeloos sleutelen aan iets wat al goed genoeg is
- Je maakt wel to-do-lijstjes, maar werkt ze niet af
Het resultaat? Deadlines in zicht, een vol hoofd en werkplezier dat verdwijnt.
Waarom stellen we werk uit?
Uitstellen is geen teken van luiheid. Het is een manier om ongemak te vermijden. Die presentatie maken, dat project starten of die collega aanspreken: het is spannend, onduidelijk of saai. Dus kies je onbewust voor iets anders dat makkelijker voelt.
Een paar oorzaken:
- Perfectionisme. Je wil het in één keer goed doen, en dus begin je liever niet dan ‘half’.
- Angst om te falen. Wat als het niet lukt? Dan kun je beter nog even wachten.
- Gebrek aan structuur. Geen duidelijke planning betekent ruimte voor afleiding.
- Overweldiging. Je ziet alleen de berg werk — niet de eerste stap.
- Geen zichtbare deadline. Als het niet nú moet, voelt uitstellen logisch.
Wat zijn de gevolgen van uitstellen op je werk?
Op korte termijn voelt uitstellen als opluchting. Je vermijdt iets vervelends.
Maar op langere termijn:
- Daalt je productiviteit. Belangrijke taken blijven liggen. Je bent minder productief.
- Groeit je stressniveau. Wat je uitstelt, blijft knagen.
- Schaadt het je zelfvertrouwen. Je voelt je minder capabel.
- Ontstaat er tijdsdruk. Waardoor je minder goed werk levert.
- Loop je kansen mis. Denk aan promotie, nieuwe projecten of klantrelaties.
Met andere woorden: het voelt misschien als even rust, maar je betaalt er later een hoge prijs voor.
9 Concrete technieken om uitstelgedrag te doorbreken
Je hoeft niet te wachten tot je zin hebt om te beginnen. Starten is vaak de enige manier om motivatie te voelen. Hieronder staan 9 werkbare technieken die je vandaag al kunt toepassen.
1. Leer betere time management
Een belangrijke vaardigheid die je kunt leren is time management.
Dit is slim plannen, doordat je weet hoe lang je écht doet over dingen.
Probeer dus realistisch te zijn over hoeveel tijd iets echt kost.
Als je eenmaal merkt dat het minder moeite kost dan je dacht, kun je makkelijker beginnen.
2. Probeer een andere manier van plannen
Een planning maken in een agenda of een to-do lijstje maken zijn niet de beste methodes voor iedereen.
Zoek eens naar andere methodes.
Je kunt een alternatieve planner kopen, een agenda met een andere indeling, of een methode als Kanban proberen.
3. Pomodoro techniek
De Pomodoro techniek is een manier om je brein voor de gek te houden.
Je zet een timer voor 20 minuten en neemt dan 5 minuten pauze.
Snel een CV nodig?
Probeer deze handige CV tool en download binnen 10min je CV in PDF format
Dat is één Pomodoro.
Je herhaalt deze stappen totdat je klaar bent.
Het werkt omdat 20 minuten kort voelt, maar lang genoeg is om in een flow te komen.
Er zijn verschillende apps en websites die dit voor je doen, zoals Tomato Timer.
4. Breng de gevolgen in kaart
Soms is uitstellen makkelijk omdat het voelt alsof er geen echte consequenties aan zitten.
Probeer voor jezelf te bedenken wat de gevolgen zijn van je uitstelgedrag:
- Heeft iemand anders er last van?
- Wat is het gevolg als je de taak helemaal niet doet?
- Kun je je baan houden als iemand erachter komt?
5. Beloon jezelf
Het is makkelijk om afgeleid te raken, omdat je instant gratification krijgt van socials, games en filmpjes.
Om productiever te worden om je leren om beloningen uit te stellen.
Je mag alleen iets doen als je eerst iets af krijgt.
Of je mag alleen iets lekkers eten terwijl je werkt.
6. Werk aan je zelfvertrouwen
Zoals je eerder las, komt uitstelgedrag vaak door een vorm van faalangst.
Je stelt dingen uit omdat je bang bent om ze fout te doen, soms onbewust.
Soms is het werken aan je zelfvertrouwen het enige dat helpt tegen procrastineren.
Praat met iemand van personeelszaken of zoek hulp van een coach of psycholoog als je er zelf niet uitkomt.
7. Vraag om hardere deadlines
Vrijheid en zelfstandigheid zijn fijn, maar een gebrek aan extrinsieke motivatie kan het verleidelijk maken om uit te stellen.
Vraag je baas of collega’s dus om strenger te zijn op deadlines, ook al is het niet echt nodig is.
Daardoor voel je vanzelf meer druk om aan het werk te gaan.
8. Zoek een motivatie buddy
Hoef je weinig verantwoording af te leggen op je werk?
Dan kun je extrinsieke motivatie ook creëren door iemand anders je verantwoordelijk te laten houden.
Vraag een vriend die ook last van uitstelgedrag heeft om motivation buddies te worden.
Jullie checken dan elkaar op deadlines om motivatie te houden.
9. Verminder afleiding
Dit is de belangrijkste tip voor iedereen: leg je telefoon weg en sluit tabbladen af.
Er zijn apps en plug-ins die je ervoor zorgen dat je bepaalde sites niet kunt openen.
Een populair voorbeeld is Forest, een app die je telefoon blokkeert terwijl je werkt.
Beste boeken uitstelgedrag
Interessante boeken rondom het stoppen met uitstellen.
Beste boeken uitstelgedrag
Interessante boeken rondom het stoppen met uitstellen.
