Je studie is afgerond en nu begint het echte werk. Maar wat kun je als starter eigenlijk verdienen? Het startsalaris verschilt enorm per opleidingsniveau, sector en type organisatie. In dit artikel krijg je een compleet overzicht van wat je kunt verwachten en hoe je de beste onderhandelingspositie krijgt.
Inhoudsopgave
Wat bepaalt je startsalaris?
Je startsalaris hangt af van 3 belangrijke factoren:
- Opleidingsniveau. Een WO-diploma levert gemiddeld meer op dan HBO of MBO. Het verschil kan oplopen tot €1.000 per maand. Binnen elk niveau maakt je studierichting ook uit: techniek en IT verdienen structureel meer dan bijvoorbeeld zorg of cultuur.
- Sector. De energiesector, IT en finance betalen de hoogste startsalarissen. Zorg, onderwijs en culturele sectoren zitten aan de onderkant. Het verschil tussen de best en minst betalende sectoren kan oplopen tot €1.500 per maand voor dezelfde functie.
- Regio. In de Randstad ligt het startsalaris 8 tot 12% hoger dan in de rest van Nederland. Deze ‘Randstadbonus’ compenseert de hogere woonkosten. Ook binnen de Randstad zijn er verschillen: Amsterdam en Rotterdam betalen gemiddeld meer dan bijvoorbeeld Zoetermeer of Almere.
Bron: Intermedis Salaris
Startsalaris per opleidingsniveau
Startsalaris MBO
MBO’ers verdienen gemiddeld €1.500 tot €2.500 bruto per maand. Dit komt neer op circa €18.000 tot €30.000 per jaar.
De verschillen tussen sectoren zijn op MBO-niveau kleiner dan bij HBO of WO. Wel maakt het MBO-niveau verschil: met niveau 3 of 4 verdien je structureel meer dan met niveau 1 of 2.
Sectoren met het hoogste startsalaris:
- Techniek en installatietechniek: €2.300 – €2.500
- Logistiek en transport: €2.200 – €2.400
- ICT: €2.200 – €2.400
- Procestechniek: €2.400 – €2.500
Sectoren met lager startsalaris:
- Horeca en toerisme: €1.500 – €1.800
- Zorg en welzijn: €1.600 – €1.900
- Retail en verkoop: €1.600 – €2.000
Meer weten? Lees het uitgebreide artikel over startsalaris MBO.
Startsalaris HBO
HBO-starters verdienen gemiddeld €2.400 tot €3.800 bruto per maand. Dit komt neer op ongeveer €28.800 tot €45.600 per jaar.
Het startsalaris is recent flink gestegen door inflatie en de krappe arbeidsmarkt. De verwachting is dat deze stijging in 2026 doorzet met 5 tot 8%.
Startsalaris per studierichting:
- Techniek: €2.900 – €3.500
- ICT: €3.000 – €3.800
- Bedrijfskunde: €2.800 – €3.200
- Commerciële economie: €2.700 – €3.200
- Zorg (verpleegkunde, verloskunde): €2.400 – €2.800
- Communicatie: €2.500 – €2.900
- Sociale sector: €2.400 – €2.700
- Kunst en cultuur: €2.300 – €2.600
De hoogst betalende HBO-opleidingen zijn Maritiem Officier en Verloskunde. Lerarenopleiding natuur- en scheikunde en Verpleegkunde leiden het snelst tot een vaste baan met goed salaris.
Meer weten? Lees het uitgebreide artikel over startsalaris HBO.
Startsalaris WO
WO-afgestudeerden verdienen gemiddeld €2.800 tot €4.200 bruto per maand. Dit komt neer op circa €33.600 tot €50.400 per jaar. Hiermee is het mogelijk om direct al een modaal inkomen te verdienen (€46.500 volgens CBS).
Ook het verschil tussen een bachelor en master is aanzienlijk: een masterdiploma levert gemiddeld €300 tot €500 meer per maand op.
Startsalaris per studierichting:
- Techniek: €3.800 – €4.200
- Geneeskunde: €3.400 – €4.000
- Tandheelkunde: €3.600 – €4.200
- Econometrie: €3.200 – €3.800
- Accounting: €3.000 – €3.600
- Gedragswetenschappen: €2.900 – €3.300
- Onderwijs en cultuur: €2.800 – €3.300
- Alfa-studies (geschiedenis, kunst): €2.800 – €3.200
De best betaalde WO-opleidingen zijn Tandheelkunde en Econometrie. Geneeskunde en Accounting bieden de snelste route naar een vaste baan.
Meer weten? Lees het uitgebreide artikel over startsalaris WO.
Startsalaris traineeship
Traineeships bieden een salaris tussen €2.200 en €3.500 bruto per maand, met een gemiddelde van €2.800 tot €3.000. Het salaris hangt sterk af van het opleidingsniveau, de sector en het type organisatie.
Traineeship salaris per sector (HBO-niveau):
- Economie en finance: €2.500 – €3.000
- Management traineeships: €2.500 – €3.500
- Techniek en IT: €2.300 – €3.000
- Overheid: €2.400 – €2.900
- Juridisch: €2.200 – €2.800
Traineeship salaris per sector (WO-niveau):
Overleeft jouw cv de eerste 6 seconden?
5 vragen, 30 seconden. Direct je score én wat je moet verbeteren.
- Finance en banking: €2.700 – €3.500
- Management traineeships: €2.800 – €3.500
- Techniek: €2.500 – €3.200
- Juridisch: €2.500 – €2.800
Let op: bij grote multinationals en organisaties zoals ING, Rabobank en Shell ligt het traineeship salaris vaak aan de bovenkant van deze ranges. Bij het MKB kan het salaris lager liggen (€600 – €1.500), omdat kleinere bedrijven minder budget hebben.
Het echte voordeel van een traineeship zit vaak in de doorgroeimogelijkheden. Na afronding van het traineeship volgt meestal een flinke salarisverhoging en een vaste functie.
Meer weten? Lees het complete artikel over traineeship salarissen.
Hoe kom je erachter wat je waard bent?
1. Bekijk vergelijkbare vacatures
Zoek op LinkedIn, Indeed of andere vacaturesites naar soortgelijke functies. Let op de genoemde salarisindicaties. Veel werkgevers vermelden tegenwoordig een salaris range in de vacaturetekst.
Zie je vaak ‘marktconform salaris’ staan zonder bedragen? Dat is een vage term waar je weinig mee kunt. Gebruik dan de andere methoden hieronder om tot een realistisch bedrag te komen. Lees meer over wat marktconform salaris betekent.
2. Vraag het aan mensen in je netwerk
Ken je iemand met een vergelijkbare functie? Vraag wat hij of zij verdient. Niet iedereen zal een exact bedrag noemen, maar vraag dan om een indicatie of range.
Leg uit waarom je het wilt weten. Mensen zijn bereid meer te delen als je uitlegt dat je aan het oriënteren bent voor een nieuwe baan. Je kunt bijvoorbeeld zeggen: “Ik ga binnenkort solliciteren voor [functie] en wil goed voorbereid zijn op het salarisgespreks. Kun je me een indicatie geven van wat ik ongeveer kan verwachten?”
3. Gebruik online salariswijzers
Er zijn verschillende betrouwbare tools die salarisindicaties geven:
Deze tools baseren zich op duizenden ingediende salarissen en geven per functie een goede indicatie van wat je kunt verwachten. Let wel op: het zijn gemiddelden, je eigen salaris kan hoger of lager uitvallen.
4. Check de CAO
Grote organisaties en veel sectoren werken met een CAO (Collectieve Arbeidsovereenkomst). Hierin staan vaste salarisschalen. Dit geldt bijvoorbeeld voor functies in de zorg, het onderwijs, bij de overheid en bij grote bedrijven.
Het voordeel van een CAO is dat je meteen weet wat je gaat verdienen en hoeveel je kunt groeien. Het nadeel is dat er minder ruimte is voor onderhandeling. Des te belangrijker dat je zo hoog mogelijk instapt binnen de schaal.
Salarisonderhandeling als starter
De voorbereiding
Weet precies wat je waard bent. Gebruik de methodes hierboven om tot een realistisch bedrag te komen. Kom niet met een gevoel of ruwe schatting aan tafel, maar met concrete cijfers onderbouwd door marktdata.
Bereid je sterke punten voor. Wat maakt jou waardevol? Denk aan relevante stages, bijbanen, projecten, bijzondere vaardigheden of behaalde resultaten. Formuleer dit concreet: niet “ik ben gemotiveerd”, maar “tijdens mijn stage heb ik het aantal leads met 40% verhoogd door een nieuwe social media strategie”.
Ken je ondergrens. Bepaal van tevoren wat het minimale salaris is waar je akkoord mee gaat. Dit geeft rust tijdens het gesprek en voorkomt dat je onder druk iets accepteert waar je later spijt van krijgt.
Tijdens de onderhandeling
Laat de werkgever eerst een bod doen. Vraagt de werkgever “Wat voor salaris had je in gedachten?”, probeer dan terug te kaatsen met: “Ik ben erg enthousiast over deze functie. Wat is jullie salaris range voor deze positie?” Of: “Wat bieden jullie normaliter aan starters met mijn achtergrond?”
Moet je toch eerst? Noem dan een range waarbij de onderkant je gewenste salaris is. Bijvoorbeeld: “Op basis van mijn research en vergelijkbare functies verwacht ik €2.800 tot €3.200 per maand.”
Neem de tijd. Je hoeft niet direct te reageren op een aanbod. Zeg bijvoorbeeld: “Dank voor het aanbod. Mag ik hier een dag over nadenken?” Dit geeft je ruimte om het aanbod rustig te evalueren en eventueel een tegenbod voor te bereiden.
Blijf professioneel. Je wilt assertief zijn zonder veeleisend over te komen. Je moet straks immers met deze mensen samenwerken. Toon begrip voor de positie van de werkgever, maar blijf standvastig in wat jij waardevol vindt.
Gebruik concrete argumenten. Verwijs naar:
- Marktdata en vergelijkbare functies
- Je relevante ervaring (stages, bijbanen)
- Specifieke skills die schaars zijn
- Resultaten die je eerder hebt behaald
- De toegevoegde waarde die je verwacht te leveren
Onderhandel ook over secundaire voorwaarden
Het salaris is niet alles. Onderhandel ook over:
- Vakantiedagen (hoeveel krijg je boven het wettelijk minimum?)
- Thuiswerken en flexibele werktijden
- Reiskostenvergoeding of leaseauto
- Pensioenregeling
- Opleidingsbudget en doorgroeimogelijkheden
- Laptop, telefoon en andere tools
- Bonusregelingen
Meer weten over dit onderwerp? Lees het artikel over secundaire arbeidsvoorwaarden.
Bespreek doorgroeimogelijkheden
Vraag expliciet naar je doorgroeimogelijkheden. Waar sta je over 1 jaar? Wanneer komt een salarisverhoging aan de orde? Wat zijn de criteria voor een promotie?
Het kan slim zijn om af te spreken dat je elkaar over 6 maanden opnieuw spreekt om te evalueren hoe het gaat. Dit biedt een formeel moment om eventuele aanpassingen te bespreken als je goed presteert.
Specifiek voor traineeships
Bij traineeships ligt het salaris vaak vast omdat meerdere trainees tegelijk starten. Er is dan minder ruimte voor onderhandeling over het basissalaris. Focus in dat geval op:
- Wat gebeurt er na afronding van het traineeship? Welk salaris kun je dan verwachten?
- Welke opleidingen en certificeringen krijg je aangeboden?
- Zijn er mogelijkheden voor een snellere doorgroei?
- Hoe ziet de begeleiding eruit?
7 gouden regels
- Weet wat je waard bent door grondig marktonderzoek te doen
- Laat de werkgever het eerste bod doen als het kan
- Noem bij een range altijd je gewenste salaris aan de onderkant van die range
- Zeg niet direct ja maar neem tijd om na te denken
- Blijf professioneel en respectvol, je moet er straks samenwerken
- Onderhandel niet alleen over salaris maar ook over secundaire voorwaarden
- Leg doorgroeimogelijkheden vast en spreek een evaluatiemoment af
Meer tips? Lees het uitgebreide artikel over salarisonderhandelingen.
Aan de slag met solliciteren
Nu je weet wat je kunt verdienen, is het tijd om sollicitatie als starter succesvol aan te pakken. Zorg voor een sterk cv en motivatiebrief die laten zien waarom jij de investering waard bent.
