Met de explosieve groei van kunstmatige intelligentie is het voor werknemers belangrijker dan ooit om hun digitale vaardigheden te ontwikkelen. Over welke digitale vaardigheden moet jij beschikken om mee te kunnen blijven doen?
Inhoudsopgave
Wat zijn digitale vaardigheden?
Digitale vaardigheden zijn de competenties en kennis die nodig zijn om veilig, efficiënt en doelgericht met technologie, software en online toepassingen om te gaan. Dit omvat bijvoorbeeld het efficiënt gebruiken van Microsoft Word, het beheren van e-mail en online agenda’s, en het analyseren van data met spreadsheets.
Je kunt onderscheid maken tussen 3 niveaus:
- Basis digitale vaardigheden. Deze heb je nodig om te kunnen deelnemen in een wereld die steeds digitaler wordt. Dit gaat bijvoorbeeld om computervaardigheden die nodig zijn om gebruik te kunnen maken van beschikbare technologieën en software, zoals online (betrouwbare) informatie kunnen vinden en met anderen kunnen communiceren.
- Beroepsspecifieke digitale vaardigheden. Denk aan het kunnen werken met een spreadsheet (Excel), snel en blind typen, het invoeren van gegevens in systemen en het kunnen gebruiken van CRM-software.
- Professionele digitale vaardigheden. Dit zijn vaardigheden die je nodig hebt voor digitale functies. Denk hierbij aan zaken als programmeren, het interpreteren van (big) data, AI-tools effectief inzetten en het online positioneren van een merk of product.
Deze laatste categorie is met name van belang voor beroepen zoals:
- Software ontwikkelaar, front-end en back-end developer
- Machine learning engineer
- Data analist
- Online marketeer
- UX designer
- AI prompt engineer
Belangrijkste digitale vaardigheden
Welke digitale vaardigheden je nodig hebt hangt af van je werkomgeving. Als werknemer word je vaak geacht om te kunnen werken met veelgebruikte programma’s als MS Office of Google Workspace. Hieronder staan de belangrijkste digitale vaardigheden die in 2026 het verschil maken.
1. AI-tools en prompt engineering
De opkomst van ChatGPT, Claude, Gemini en Copilot heeft de werkplek fundamenteel veranderd. In 2024 gebruikte al 23% van de Nederlandse bedrijven AI-technologie, een verdubbeling ten opzichte van 2023 volgens de AI-monitor 2024 van het CBS. Het gebruik van tekstgeneratie (natural language generation) verdrievoudigde zelfs in één jaar tijd.
Prompt engineering is de vaardigheid om effectieve instructies te schrijven voor AI-systemen. Een goede prompt bevat duidelijke context, specifieke instructies en het gewenste outputformaat. Werknemers met geavanceerde AI-vaardigheden zoals prompt engineering kunnen rekenen op een gemiddelde salarisverhoging van 56%, blijkt uit onderzoek van PwC (2025).
AI wordt inmiddels ingezet in vrijwel alle sectoren. In de ICT-sector gebruikt 58% van de bedrijven AI, gevolgd door de zakelijke dienstverlening (40%) en financiële dienstverlening (37%). De belangrijkste toepassingen zijn marketing en verkoop (36%) en administratieve processen (30%).
2. Data-analyse
In een wereld die steeds digitaler wordt, neemt ook de waarde van data toe. Het kunnen begrijpen en inzetten van deze data is cruciaal voor het succes van bedrijven. Medewerkers die data kunnen ophalen, analyseren en vertalen in nuttige informatie zijn van essentieel belang.
Volgens de IT-arbeidsmarktmonitor Q1 2025 wordt data-analyse gevraagd in 39% van alle IT-vacatures. De belangrijkste vaardigheden voor data-analisten zijn:
- Datasets opschonen en voorbereiden
- Statistische technieken toepassen
- Data vertalen naar bruikbare inzichten
- Machine learning toepassen voor voorspellingen
- Data storytelling: inzichten helder presenteren
Tools als Power BI, Tableau en Python maken data-analyse toegankelijker dan ooit. AI-integratie in deze tools versnelt het analyseren van grote datasets aanzienlijk.
3. Cloud computing
Cloud computing staat bovenaan de lijst van meest gevraagde IT-vaardigheden. In 54% van alle IT-vacatures wordt kennis van cloudplatformen gevraagd. Dit is in lijn met de verschuiving naar cloud-gebaseerde infrastructuren bij vrijwel alle organisaties.
Belangrijke cloud-vaardigheden zijn:
- Werken met AWS, Azure of Google Cloud
- Infrastructure as Code (tools zoals Terraform)
- Serverless computing en microservices
- Container-technologie (Docker, Kubernetes)
Thuiswerken werd tijdens de coronacrisis mogelijk gemaakt door cloud computing. Deze trend zet door: steeds meer diensten worden in de cloud gezet zodat iedereen altijd en overal toegang heeft tot zijn data en programma’s.
4. Cybersecurity
Met de toename van cyberaanvallen groeit de vraag naar beveiligingsspecialisten. Netwerkbeveiliging wordt genoemd in 46% van de IT-vacatures. Organisaties investeren fors in beveiliging om hun digitale assets te beschermen.
Gevraagde cybersecurity-vaardigheden zijn onder andere ethical hacking, penetratietesten en kennis van privacywetgeving zoals de AVG. Certificeringen zoals CEH, CISSP en OSCP zijn waardevol op je cv.
5. Programmeren
Programmeren blijft een vaardigheid waar organisaties naar zoeken. In 49% van de IT-vacatures wordt programmeerkennis gevraagd. Python is verreweg de populairste programmeertaal en wordt gebruikt in meer dan 70% van alle AI-projecten.
Ook als je geen programmeur bent, is het handig om de basis van programmeertalen te kennen. Als marketeer ben je bijvoorbeeld veel bezig met het publiceren van content op websites. Dan helpt het als je begrijpt hoe de technologie achter een website werkt.
6. Digital marketing en social media
Met bijna 5 miljard mensen wereldwijd die verbonden zijn met het internet blijft digital marketing een essentiële vaardigheid. De belangrijkste digital marketing skills zijn:
- SEO. Je strategie aanpassen aan de nieuwste algoritme-updates
- Adverteren op sociale media. Doelgerichte campagnes maken op platforms zoals Instagram, TikTok en LinkedIn
- Data-gedreven marketing. Tools zoals Google Analytics gebruiken om campagnes te optimaliseren
- Contentmarketing. Waardevolle content ontwikkelen die verkeer en leads genereert
- E-mailmarketing. Gepersonaliseerde campagnes opzetten met tools zoals Mailchimp
Soft skills worden belangrijker
Naast technische vaardigheden worden soft skills steeds belangrijker. Volgens het Future of Jobs Report 2025 van het World Economic Forum zijn dit de meest gevraagde competenties tot 2030:
Snel een CV nodig?
Probeer deze handige CV tool en download binnen 10min je CV in PDF format
- Analytisch denken en probleemoplossend vermogen. Dit blijft de meest gevraagde kerncompetentie. 7 op de 10 werkgevers zoekt medewerkers die data kunnen interpreteren en oplossingen kunnen bedenken.
- Veerkracht en aanpassingsvermogen. Cruciaal voor het omgaan met snelle technologische veranderingen.
- Leiderschap en sociale invloed. De vaardigheid om anderen te motiveren en teams te leiden.
- Creativiteit en innovatief denken. Het vermogen om nieuwe ideeën te genereren.
- Levenslang leren. Openstaan voor nieuwe kennis en vaardigheden.
In IT-vacatures worden communicatieve vaardigheden (62%), probleemoplossend vermogen (58%) en teamwork (53%) het vaakst genoemd als gewenste soft skills.
Voorbeelden digitale vaardigheden
Hieronder vind je een opsomming van de meest voorkomende digitale vaardigheden.
Office vaardigheden
Standaard vaardigheden die je nodig hebt voor een kantoorbaan:
- Microsoft 365/ MS Office
- Google Workspace
- E-mail en agenda beheer
- Besturingssystemen
AI en automatisering
- AI-assistenten. ChatGPT, Claude, Gemini, Copilot
- Prompt engineering. Effectieve instructies schrijven voor AI-tools
- AI voor afbeeldingen. DALL-E, Midjourney, Canva AI
- Automatisering. Zapier, Make, Power Automate
Online/ internet
- Sociale media
- Video. YouTube, Adobe Express
- Bloggen. WordPress, Medium
- Analytics. Google Analytics, Hotjar, Adobe Analytics
- E-mail marketing. Mailchimp, Active Campaign
- Online samenwerken. Teams, Slack, Zoom, Notion, Asana, Trello
Software skills
- Websites bouwen. CSS, HTML
- Programmeren/coderen. Python, JavaScript, Java, C#, C++, PHP
- Data science en analyse. Python, R, SQL, Spark, Power BI, Tableau
- Database management. MySQL, PostgreSQL, MongoDB
- Enterprise systems (CRM, ERP). Salesforce, Microsoft Dynamics 365, SAP, Oracle, Exact
- Grafisch en ontwerp. Figma, Adobe Photoshop, Illustrator, InDesign, Canva, AutoCAD
Digitale vaardigheden verbeteren
De beste manier om je digitale vaardigheden te verbeteren is actie ondernemen. Hieronder nemen we je mee in wat je allemaal zelf kunt doen.
Experimenteer met AI-tools
De snelste manier om AI-vaardigheden te ontwikkelen is door ermee te werken. Start met gratis tools zoals ChatGPT of Claude. Gebruik ze voor taken die je dagelijks doet: e-mails schrijven, informatie samenvatten of brainstormen. Je leert al doende welke prompts het beste werken.
Tip: begin klein. Schrijf een concepttekst met AI of laat een spreadsheetformule genereren. Bouw van daaruit je vaardigheden uit.
Online video’s en cursussen
Je kunt natuurlijk altijd zelf aan de slag gaan. Op YouTube vind je duizenden tutorials over digitale vaardigheden, van draaitabellen in Excel tot het opzetten van marketingcampagnes. Platforms als Coursera, LinkedIn Learning en Codecademy bieden gestructureerde cursussen aan.
Specifiek voor AI en prompt engineering zijn er inmiddels veel trainingen beschikbaar, zowel gratis als betaald.
Start een website
Om digitaal vaardig te worden is het belangrijk dat je met plezier met technologie werkt. Een laagdrempelige manier om meer met digitale tools te werken is door een website te beginnen over een onderwerp wat je leuk vindt.
Op die manier leer je bijvoorbeeld hoe CMS-systemen werken, hoe je informatie online deelt en ben je tegelijkertijd bezig met iets wat je leuk vindt. Het doet het altijd goed om je eigen website op je cv te kunnen plaatsen.
Leer programmeren
Ook als je geen programmeur bent, is het handig om de basis van programmeertalen te kennen. Als je kennis wilt maken met programmeren, kijk dan op codecademy.com: een online platform om programmeertalen te leren. De beste developers zijn self taught: ze hebben zich alles zelf eigen gemaakt.
Nog een beginner?
Voor echte beginners zijn er veel programma’s. Zo kan iedereen met Klik & Tik-programma’s op een laagdrempelige manier leren omgaan met de computer, het internet en sociale media.
Je leert in stapjes digitale basisvaardigheden: een computer of tablet aan- en uitzetten, omgaan met de muis, klikken, slepen, scrollen. Daarna ga je het internet op om websites te zoeken, iets te kopen of foto’s te uploaden.
Kijk ook op rijksoverheid.nl voor meer info.
Nederland loopt voorop in Europa
Nederland behoort tot de absolute koplopers in Europa als het gaat om digitale vaardigheden. In 2023 had 83% van de Nederlanders tussen 16 en 74 jaar ten minste digitale basisvaardigheden. Daarmee staat Nederland samen met Finland (82%) bovenaan in de EU, volgens Eurostat. Het EU-gemiddelde ligt op slechts 56%.
De EU heeft als doel gesteld dat in 2030 minimaal 80% van de inwoners over digitale basisvaardigheden beschikt. Nederland heeft dit doel dus al ruim behaald.
Ook op het gebied van AI-adoptie door bedrijven scoort Nederland goed. Met 23% van de bedrijven die AI gebruiken staat Nederland op de 6e plaats in de EU. Denemarken voert de lijst aan met 28%, gevolgd door Zweden, België, Finland en Luxemburg.
Op het gebruik van software zoals tekstverwerkingsprogramma’s en spreadsheets scoort Nederland wat minder goed: 62% van de Nederlanders beschikt over meer dan basisvaardigheden op dit gebied. Hier ligt nog ruimte voor verbetering.
Investeer in je toekomst
Twee vijfde van de huidige vaardigheden zal in 2030 verouderd zijn, voorspelt het World Economic Forum. De vaardigheidseisen in functies met veel AI-blootstelling veranderen 66% sneller dan in andere functies. Werkgevers leggen daarbij minder nadruk op formele diploma’s en hechten meer waarde aan aanpassingsvermogen en praktische vaardigheden.
Het goede nieuws: AI vervangt werknemers niet, maar verhoogt hun waarde. Sectoren die het meest met AI werken, zien de hoogste productiviteitsgroei en loonstijgingen. De sleutel is om te blijven leren en je vaardigheden continu te ontwikkelen.
Bekijk ook welke technische vaardigheden van belang zijn op je cv.
